Vatan Partisi Genel Başkanı Doğu Perinçek, siyasi kariyeri, parti liderlikleri ve tartışmalı açıklamalarıyla yeniden gündemde. İnternette “Doğu Perinçek kimdir?” sorusu yoğun şekilde araştırılıyor.
Son dönemde yaptığı siyasi açıklamalar, geçmişten bugüne uzanan tartışmalı çıkışları ve Türkiye siyasetindeki özgün konumuyla Vatan Partisi Genel Başkanı Doğu Perinçek, internet kullanıcıları tarafından yoğun şekilde aranmaya başladı.
Kamuoyunda sık sık gündem olan Perinçek’in siyasi geçmişi, parti liderlikleri, yargı süreçleri ve cumhurbaşkanlığı adaylıkları, “Doğu Perinçek kimdir, kaç yaşında, hangi görevlerde bulundu?” gibi soruların arama motorlarında öne çıkmasına neden oldu.
Peki Doğu Perinçek kimdir? Siyasi yaşamı nasıldır?
Doğu Perinçek Kimdir?
Doğu Perinçek, 17 Haziran 1942, Gaziantep doğumlu, Türk siyasetçi, hukuk doktoru ve yazardır. Aydınlık Hareketi’nin önderidir. 15 Şubat 2015 tarihinden bu yana Vatan Partisi Genel Başkanlığı görevini yürütmektedir. Daha önce sırasıyla Türkiye İşçi Köylü Partisi (1978–1980), Sosyalist Parti (1991–1992) ve İşçi Partisi (1992–2015) genel başkanlığı yapmıştır.
2018 Türkiye cumhurbaşkanlığı seçiminde partisinin adayı olmuş; 2023 seçimlerinde ise aday adayı olmuş ancak gerekli 100.000 imzayı toplayamadığı için aday olamamıştır.
İlk Yılları ve Eğitimi
Doğu Perinçek, Yargıtay Başsavcı Yardımcılığı görevinde bulunmuş ve Adalet Partisi’nden dört dönem Erzincan milletvekilliği yapmış olan Sadık Perinçek ile Lebibe Perinçek’in oğludur. Babasının yedek subaylık görevi sırasında Gaziantep’te doğmuştur. Ailesi Erzincan’ın Kemaliye (Eğin) ilçesine bağlı Apçağa köyündendir.
İlk ve orta öğrenimini Ankara Sarar İlkokulu, Atatürk Lisesi ve Ankara Bahçelievler Deneme Lisesi’nde tamamladı. Yükseköğrenimini Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde yaptı. Üniversite yıllarında 1962–1963 arasında Almanya’da yaklaşık 10 ay işçi olarak çalıştı ve Almanca öğrendi.
1964 yılında hukuk fakültesinden mezun oldu ve aynı yıl Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Kamu Hukuku Kürsüsü’nde asistanlığa başladı. Aynı dönemde bilimsel sosyalist görüşleri benimsedi. 1968 yılında tamamladığı “Türkiye’de Siyasi Partilerin İç Düzeni ve Yasaklanması Rejimi” adlı teziyle hukuk doktoru unvanını aldı.
Kişisel Hayatı
Perinçek, gazeteci Şule Perinçek ile evlidir. Dört çocuğu vardır:
Zeynep Perinçek (1970),
Kiraz Perinçek (1976),
Mehmet Perinçek (1978),
Sadık Can Perinçek (1994).
İyi derecede Almanca, orta düzeyde İngilizce bilmektedir.
Siyasi Hayatı
12 Eylül 1980 Öncesi
1968’de Fikir Kulüpleri Federasyonu Genel Başkanlığı’nı üstlendi ve aynı yıl gerçekleşen gençlik hareketlerinin önde gelen isimlerinden biri oldu. Kasım 1968’de Aydınlık dergisinin kuruluşunda yer aldı.
1969’da, Millî Demokratik Devrim tezlerini savunan Türkiye İhtilalci İşçi Köylü Partisi (TİİKP) adlı illegal örgütü kurdu. 12 Mart 1971 Muhtırası sonrasında tutuklandı ve TCK 141. madde uyarınca 20 yıl hapis cezasına çarptırıldı. 1974 genel affıyla serbest bırakıldı.
1978 yılında Türkiye İşçi Köylü Partisi’ni kurdu ve aynı yıl Aydınlık gazetesinin günlük olarak yayımlanmasına öncülük etti.
12 Eylül 1980 Sonrası
12 Eylül 1980 Darbesi’nin ardından tekrar tutuklandı ve 8 yıl hapis cezasına mahkûm edildi. 1985 yılında serbest kaldı.
1987’de 2000’e Doğru dergisinin genel yayın yönetmeni oldu. Derginin MİT raporlarını yayımlaması büyük yankı uyandırdı. 1990 yılında “Sansür Sürgün Kararnamesi” sonrası Diyarbakır Cezaevi’nde üç ay tutuklu kaldı.
1991’de Lübnan Bekaa Vadisi’nde PKK lideri Abdullah Öcalan ile görüştü. Görüşmeler önce dergide, ardından kitap olarak yayımlandı. Bu süreçte yargılandığı davalardan beraat etti.
Parti Liderliği ve Seçimler
1991’de Sosyalist Parti Genel Başkanı seçildi. Parti, 1992’de Anayasa Mahkemesi tarafından kapatıldı. Bunun üzerine aynı yıl kurulan İşçi Partisi’nin genel başkanı oldu.
Partisi, 1995, 1999 ve sonraki genel seçimlerde düşük oy oranları elde etti. 2015 yılında İşçi Partisi’nin adı Vatan Partisi olarak değiştirildi.
2000’li Yıllar ve Davalar
2002 yılında AB Komisyonu Ankara Temsilcisi Karen Fogg’a ait e-postaları kamuoyuna açıkladı. Bu yazışmalar büyük tartışma yarattı.
2005’te İsviçre’de yaptığı konuşma nedeniyle “Ermeni Soykırımı’nı inkâr” suçlamasıyla mahkûm edildi. Ancak Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Perinçek lehine karar vererek ifade özgürlüğünün ihlal edildiğine hükmetti (2015).
2008 yılında Ergenekon soruşturması kapsamında tutuklandı ve 2013’te 117 yıl hapis cezasına çarptırıldı. 2014’te Özel Yetkili Mahkemelerin kaldırılması sonrası tahliye edildi.
Cumhurbaşkanlığı Adaylıkları
2018: 100.000 imzayı toplayarak cumhurbaşkanı adayı oldu; %0,20 oy aldı.
2023: Vatan Partisi tarafından aday gösterildi ancak gerekli imzaya ulaşamadığı için aday olamadı.