Kişisel Verileri Koruma Kurulu (KVKK), çalışanların mesai takibinin parmak izi, yüz tanıma ve retina taraması gibi biyometrik verilerle yapılmasını hukuka aykırı buldu. Resmi Gazete’de yayımlanan ilke kararıyla birlikte personel takip sistemlerinde yeni bir dönem başladı.
Kamu ve özel sektörde milyonlarca çalışanı doğrudan ilgilendiren kritik bir karara imza atan KVKK, iş yerlerinde yaygın olarak kullanılan biyometrik giriş-çıkış kontrol sistemlerine sınırlandırma getirdi. Kurul, çalışanların mahremiyetini ve veri güvenliğini korumak amacıyla aldığı ilke kararında, personelin mesai devam durumunu izlemek için biyometrik verilerin işlenmesini mevzuata aykırı ilan etti.
Açık rıza verilmiş olması bile sistemi hukuki kılmıyor
Yayımlanan ilke kararında en dikkat çekici detay, çalışanların kendi hür iradeleriyle “açık rıza” vermiş olmalarının dahi bu uygulamayı yasal hale getirmeye yetmemesi oldu. KVKK, parmak izi, yüz ve el geometrisi, retina taraması ile ses tınısı gibi hassas nitelikli biyometrik verilerin işlenebilmesi için ancak kanunlarda açık bir hüküm bulunması gerektiğinin altını çizdi. Mevcut durumda mesai takibi amacıyla bu verilerin kullanılmasının hiçbir hukuki dayanağının bulunmadığı net bir şekilde karara bağlandı.
İşverenlerin daha az müdahaleci yöntem seçmesi zorunlu
Bu kararla birlikte, personelin devam durumunu parmak izi okutma ya da yüz tarama cihazlarıyla denetleyen çok sayıda iş yerinin mevcut sistemlerini acilen gözden geçirmesi gerekecek. Kurul, işverenlerin yönetim hakkını kullanırken çalışanların haklarına daha az müdahale eden, ölçülü ve alternatif yöntemlere yönelmesi gerektiğini bildirdi.
İşte kullanılabilecek alternatif takip yöntemleri
KVKK, biyometrik veri hırsızlığı ve suistimallerinin önüne geçmek adına işverenlerin tercih edebileceği yasal ve güvenli alternatif sistemleri şu şekilde sıraladı:
Kartlı ve Dijital Çözümler: Şifreli kart sistemleri ile RFID veya NFC destekli akıllı kimlik kartları,
Şifreli Girişler: Kişiye özel tanımlanan PIN tabanlı giriş yöntemleri,
Geleneksel Uygulamalar: Geleneksel imza uygulamaları ile kağıt bazlı devam çizelgeleri,
Fiziki Denetim: Doğrudan bir denetçi gözetiminde gerçekleştirilen elle kayıt yöntemleri.
Uzmanlar, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren bu ilke kararının ardından, biyometrik sistem kullanmaya devam eden işverenlerin ciddi idari yaptırımlarla karşı karşıya kalabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor.